logo małopolska
PROFILAKTYKA
W MAŁOPOLSCE

Lek med. Natalia Podolec-Szczepara

Oddział Gastroenterologii i Żywienia oraz Pediatrii Ogólnej w Uniwersyteckim Szpitalu Dziecięcym w Krakowie.

 

Jak powstaje krew?

Hematopoeza to proces, który polega na tworzeniu elementów morfotycznych. Prawidłowy proces powstawania transporterów tlenu, czyli krwinek czerwonych (erytrocytów) nazywamy erytropoezą. MCV charakteryzuje, z jaką anemią mamy do czynienia. (mikrocytarna, normocytarna i makrocytarna).

Erytropoetyna (EPO) to hormon, który reguluje produkcję erytrocytów. Podstawowym sygnałem do produkcji krwinek czerwonych jest dostępność tlenu dla potrzeb metabolicznych tkanek. Tlen, który dochodzi do nerek stymuluje produkcję EPO. Stąd trzeba pamiętać, że w przypadku anemii normocytarnej należy zbadać funkcję nerek.

Hemoglobina buduje krwinki czerwone i wiąże tlen, który wdychamy. Kluczowe elementy erytropoezy, czyli produkcja EPO, dostępność żelaza, zdolności proliferacyjne szpiku kostnego i efektywne dojrzewanie prekursorów krwinek czerwonych.

Niedokrwistość (anemia) to zmniejszenie stężenia hemoglobiny (Hb), hematokrytu (Ht) i liczby erytrocytów we krwi.Podziałze względu na nasilenie anemii diagnozuje się jako:

- łagodnąHb10–12,0 g/dl u kobiet, 10-13,5 g/dl u mężczyzn,
-
umiarkowanąHb8–9,9 g/d,
-
ciężką Hb6,5–7,9 g/dl,
-
zagrażającą życiuprzy Hb<6,5 g/dl.

Skąd się bierze anemia?

Pierwszą przyczyną jest utrata erytrocytów w wyniku krwawienia (ostrego lub przewlekłego) lub hemolizy, albo zmniejszenie lub zaburzenie erytropoezy. Niezależnie od przyczyny i rodzaju niedokrwistości do objawów anemii zaliczamy:

- osłabienie i łatwą męczliwość,
- upośledzenie koncentracji i uwagi,
- ból i zawroty głowy,
- tachykardię i duszność (w ciężkiej postaci),
- bladość skóry i błon śluzowych (zażółcenie w niedokrwistości hemolitycznej).

Najczęściej niedokrwistość związana jest z niedoborem żelaza. Leczeniem jest suplementacja i dieta bogata w produkty tj. żółtka jaj, mięso, ryby, rośliny strączkowe, fasola, soczewica. Inną przyczyną może być choroba przewlekła tj. choroba Leśniowskiego-Crohna i leczenie należy rozpocząć od stosowania leków w celu wywołania i utrzymania remisji choroby.

Jak należy postępować, żeby uniknąć wystąpienia anemii?

Należy spożywać duże ilości produktów zawierających żelazo. Pamiętajmy, aby regularnie badać krew, ponieważ anemia może być objawem poważnych chorób przewlekłych.

Normy diagnostyczne anemii różnią się w zależności od wieku i płci. Ze względu na menstruację u kobiet normy wskaźników krwi są niższe niż u mężczyzn. Im młodszy pacjent tym niższe wskaźniki stwierdzające anemię. (Tabela)

Tabela. Najniższy dopuszczalny poziom hemoglobiny (Hb), hematokrytu (Hct) i średniej objętości krwinek czerwonych (MCV – ang. mean corposculasr volume) w zależności od wieku.

 

Wiek (lata)

Hemoglobina (Hb)

g/dl

Hematokryt (Hct)

%

MCV

uM

0,5 -1,9

11

33

70

2-4

11

34

73

5-7

11,5

35

75

8-11

12

36

76

12-14 kobieta

12

36

78

12-14 mężczyzna

12,5

37

77

15-17 kobieta

12

36

79

15-17 mężczyzna

13

38

78

>18 kobieta

12

37

80

>18 mężczyzna

14

40

80

 

anemia

Rycina. Produkty zawierające duże stężenie żelaza (żółtka jaj, mięso, ryby).

 

Warto zapamiętać!

Anemia jest częstą chorobą. Warto poznać objawy anemii oraz wykonywać regularne badania morfologii krwi, aby wcześnie diagnozować przyczyny anemii. Warto przygotowywać zbilansowane posiłki, które zawierają żelazo.

 

Pismiennictwo:

  1. Kliegman Stanton St. Geme Schor Behrman; ,,Nelson Textbook of Pediatrics” pg.1648-1661.

  2. Fauci Braunwald Kasperl; ,,Interna Harrisona” Czelej I tom pg. 394-401.

  3. W.Szczeklik, M. Podolak-Dawidziak , Niedokrwistości” 6 sierpnia 2018r.

 

Październik 2019
P W Ś C Pt S N
1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31

TAGI

24 października 2019;
Dzień Walki z Otyłością
03 listopada 2019;
Światowy Dzień Tolerancji
14 listopada 2019;
Światowy Dzień Walki z Cukrzycą
Polityka prywatności