Profilaktyka w Małopolsce

logo małopolska
PROFILAKTYKA
W MAŁOPOLSCE

Prof. dr hab. n. med. Maria Olszowska

Oddział Kliniczny Chorób Serca i Naczyń, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Krakowski Szpital Specjalistyczny im. Jana Pawła II, 31-202 Kraków, ul. Prądnicka 80

 

 

Zapalenie mięśnia sercowego jest to proces zapalny obejmujący środkową warstwę serca, czyli mięsień, nie dotyczy warstwy wewnętrznej - wsierdzia, niekiedy może obejmować również warstwę zewnętrzną – osierdzie. Przyczyny zapalenia mięśnia sercowego mogą być różne. Najczęściej do rozwoju choroby dochodzi w trakcie lub bezpośrednio po przebytej infekcji wirusowej np. po grypie, zapaleniu gardła i górnych dróg oddechowych. Czasem rozwija się po zakażeniu ze strony przewodu pokarmowego, a także może pojawiać się u osób z zaburzeniami układu odpornościowego. Do innych czynników etiologicznych powstania zmian zapalnych w mięśniu sercowym zaliczamy: bakterie, grzyby, pasożyty, promieniowanie rentgenowskie (u osób poddanych radioterapii), niektóre leki, narkotyki, trucizny. Zdarza się również, że nie udaje się zidentyfikować czynnika wywołującego zapalenie.

Objawy kliniczne zapalenia mięśnia sercowego mogą być różnorodne i zależą od nasilenia procesu zapalnego i zajętego obszaru serca. Do najczęstszych zaliczamy kołatania serca, bóle w klatce piersiowej imitujące zawał serca, duszność w spoczynku lub przy minimalnym wysiłku, zmęczenie, obrzęki kończyn dolnych. Mogą pojawiać się typowe objawy stanu zapalnego jak ból głowy, gorączka. Ze względu na brak jednoznacznych objawów i kryteriów, rozpoznanie zapalenia mięśnia sercowego jest trudne.

Na pewno powinniśmy wykazać czujność, jeśli pojawią się dolegliwości ze strony serca w trakcie lub po jakiejkolwiek infekcji. Ostry ból w klatce piersiowej zawsze powinien być powodem do kontaktu z lekarzem. Na podstawie charakteru bólu nie zawsze możemy jednoznacznie określić jego przyczynę. Dolegliwości bólowe mogą być związane ze zmianami w kładzie kostno-stawowym, z niedokrwieniem serca na skutek miażdżycy naczyń wieńcowych czy z procesem zapalnym w mięśniu sercowym. Zawsze wymaga to weryfikacji, przeprowadzenia badań niekiedy włącznie z uwidocznieniem naczyń wieńcowych w trakcie koronarografii.

Również u osób aktywnych fizycznie pojawiająca się nagle duszność czy zmęczenie uniemożliwiające wykonywanie dotychczasowych czynności powinno być wskazówką do konsultacji z lekarzem.

Niekiedy proces zapalny może przebiegać skrycie a jedynymi objawami mogą być zaburzenia rytmu serca. Jeśli pojawią się jakiekolwiek kołatania serca również powinniśmy zgłosić się na konsultację lekarską celem dokładnego zbadania przyczyny arytmii.

Lekarz może zlecić wykonie badań, które ułatwią postawienie rozpoznania. Do najczęściej zlecanych badań należy EKG, które może uwidocznić zaburzenia rytmu czy cechy niedokrwienia a także badanie echokardiograficzne. Echokardiografia może wykazać powiększenie jam serca i obniżoną kurczliwość lewej komory na skutek procesu zapalnego. Pomocne mogą okazać się badania laboratoryjne, ze szczególnym uwzględnieniem markerów procesu zapalnego.

Ważnym badaniem jest rezonans magnetyczny, który dzięki wysokiej rozdzielczości dostarcza dokładniejszych informacji o charakterystyce tkankowej mięśnia sercowego ze szczególnym uwzględnieniem cech procesu zapalnego takich jak obrzęk mięśnia sercowego, czy uszkodzenia serca z następowym włóknieniem.

Ze względu na niejednoznaczny obraz choroby, wystąpienie nowych jakichkolwiek objawów ze strony serca powinno być wskazaniem do konsultacji kardiologicznej.

 

zapmiesniaII17

Rycina. Rycina przedstawia zaburzenia rytmu u chorej z zapaleniem mięśnia sercowego. Fragment zapisu 24-godzinnego monitorowania EKG, strzałkami zaznaczono dodatkowe pobudzenia występujące regularnie co trzeci skurcz, po dwóch prawidłowych pobrudzeniach serca.

 

Piśmiennictwo:

  1. Sagar SLiu PPCooper LT Jr. Myocarditis. Lancet. 2012;379:738-47

  2. Caforio ALPankuweit SArbustini EBasso CGimeno-Blanes JFelix SBFu MHeliö THeymans SJahns RKlingel KLinhart AMaisch BMcKenna WMogensen JPinto YMRistic ASchultheiss HPSeggewiss HTavazzi LThiene GYilmaz ACharron PElliott PMEuropean Society of Cardiology Working Group on Myocardial and Pericardial Diseases. Current state of knowledge on aetiology, diagnosis, management, and therapy of myocarditis: a position statement of the European Society of Cardiology Working Group on Myocardial and Pericardial Diseases. Eur Heart J. 2013; 34:2636-48,

  3. Bilińska Z.T., Leśniak W.: Zapalenie mięśnia sercowego: Interna Szczeklika 2017/2018. Medycyna Praktyczna, Kraków, 2017: 264-267

 

 

Lipiec 2020
P W Ś C Pt S N
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31

TAGI

Deklaracja Dostępności           Polityka prywatności